Chuyên gia hướng dẫn VTV1



Đề nghị Chuyên gia hướng dẫn
Chủ đề 1: Cách nhận biết nguyên nhân và phòng trị cây có múi bị vàng và héo do rệp sáp gây hại
a. Triệu chứng gây hại của rệp sáp Planococcus sp.
Rệp sáp Planococcus sp. gây hại bằng cách dùng vòi chích hút chất dịch ở phần rễ của cây nhất là phần rễ non. Cây trồng chỉ biểu hiện triệu chứng gây hại khi mật số của rệp cao. Rễ, lá và trái của cây có múi là những bộ phận thể hiện triệu chứng rõ nhất khi cây bị rệp sáp gây hại.
- Triệu chứng trên rễ
Rệp sáp Planococcus sp. ký sinh trên rễ làm cho rễ không phát triển, còi cọc, khô và chết. Giai đoạn mới ký sinh, rệp sáp Planococcus sp. thường tập trung ở phần tiếp giáp giữa gốc cây và mặt đất hoặc ở những khe, rãnh trên rễ cây phần nằm dưới mặt đất. Sau đó rệp di chuyển dần sang các rễ bên (rễ cấp 2, cấp 3) và tập trung nhiều ở phần rễ non để chích hút dịch của cây. Rệp sáp Planococcus sp. Phát triển và gây hại từ giai đoạn rễ còn non cho đến khi rễ cây chết hoàn toàn. Khi quần thể rệp sáp cao, phần rễ bị hại sẽ hình thành những khối u bao quanh. Nhờ những khối u đó mà rệp sáp Planococcus sp. tránh được những tác nhân từ môi trường bên ngoài như nhiệt độ, ẩm độ, các loài thiên địch của chúng và kể cả các loại thuốc trừ sâu,… Ở trong khối u, rệp sáp hút nhựa cây và sinh sống từ thế hệ này sang thế hệ khác cho đến khi nào rễ cây bị khô và chết. Khi rễ bị nhiễm
rệp sáp (rễ đã tạo khối u) chết thì cả quần thể rệp bên trong của rễ cũng bị chết
theo. Ở giai đoạn tuổi 1 rệp sáp có kích thước rất nhỏ, di chuyển rất nhanh, chúng
di chuyển ra bên ngoài khối u của rễ thông qua các lổ rất nhỏ trên khối u và đây
cũng là giai đoạn lây lan của rệp sáp Planococcus sp.

TRIỆU TRỨNG RỆP SÁP GÂY HẠI RỄ CÂY CÓ MÚI
- Triệu chứng trên lá
Nếu ở mức độ nhẹ (giai đoạn đầu khi rệp mới ký sinh), lá vẫn giữ màu xanh, đây là giai đoạn rất khó phát hiện được sự gây hại của rệp sáp Planococcus sp. Ở giai đoạn này để phát hiện được sự hiện diện của rệp sáp Planococcus sp., thường phải kết hợp một số biểu hiện khác như: xung quanh gốc cây thường có sự hiện diện của kiến hôi, các loại nấm từ màu xám đến màu đen mọc xung quanh phần mặt đất phía trên phần rễ bị rệp gây hại và lá chuyển sang màu vàng ở một vài nhánh trên cây, phía rễ bị nhiễm rệp sáp. Nếu bị nhiễm rệp nặng, lá sẽ chuyển từ màu vàng nhạt sang vàng đậm trên toàn cây và lá nhỏ hơn bình thường, giống như triệu chứng thiếu chất dinh dưỡng, và lá bị héo khi trời nắng.

- Thân, hoa và trái:
Khi bị nhiễm nặng rệp sáp rễ, cây không ra hoa hoặc ra hoa rất ít. Trái không phát triển, thông thường trái bị héo vàng và rụng lúc còn nhỏ. Thân, cành còi cọc, chậm phát triển.
B - Biện pháp phòng, trừ
Phòng trừ bằng cách quan sát thường xuyên vườn cây có múi, đặc biệt bộ rễ, nếu thấy rệp sáp phải xử lý toàn vườn để phòng ngừa bằng thuốc trừ rệp sáp, rải thuốc xung quanh gốc sau khi đã xới xáo. Nên sử dụng phân hữu cơ kết hợp với nấm đối kháng Trichoderma.
- Tưới thuốc trừ nhóm rệp sáp hại rễ Movento 150OD của công ty Bayer vào trong đất.
- Phun thuốc trừ nấm bệnh Aliette 800WG và Ridomil Gold 68WG lên cây  và toàn bộ vùng đất trồng cây ăn quả có múi.
- Tưới phân kích rễ theo hình tán cây có múi để bộ rễ tơ mới phát triển (có thể sử dụng phân bón TrimixDT Super Roots hoặc Trimix DT02 của công ty Điền Trang, Bioking, Đạm cá).
            - Sau đó tưới đủ ẩm thường xuyên trong những ngày nắng nóng, hanh khô và bón bổ sung phân hữu cơ vi sinh và phân NPK tổng hợp hàng tháng thì sẽ khắc phục được hiện tượng nêu trên.
 
 
Chủ đề 2NGUYÊN NHÂN VÀ BIỆN PHÁP KHẮC PHỤC
 HIỆN TƯỢNG CÂY CÓ MÚI BỊ HÉO
 
Nguyên nhân:
Sau những đợt mưa kéo dài, nắng nóng kéo dài, bộ rễ tơ của cây có múi bị tổn thương, bị nghẹn rễ; Sau đó bị nấm bệnh, tuyến trùng tấn công làm cho bộ rễ tơ cây ăn quả có múi bị thối, hỏng, không hút được nước và dinh dưỡng dẫn đến cây bị héo và chết nhanh.
Cách khắc phuc:
* Đối với vườn chưa bị héo và héo với mật độ thấp cần thực hiện các bước sau:
- Cần thoát nước tốt sau các trận mưa.
- Cần tưới vườn đủ ẩm thường xuyên trong những ngày nắng nóng trở lại
- Phun thuốc trừ nấm bệnh Aliette 800WG và Ridomil Gold 68WG lên cây và toàn bộ vùng đất trồng cây ăn quả có múi.
- Tưới thuốc trừ tuyến trùng hại rễ Syngenta Tervigo của công ty Syngenta vào trong đất.
- Tưới phân kích rễ theo hình tán cây có múi để bộ rễ tơ mới phát triển (có thể sử dụng phân bón TrimixDT Super Roots hoặc Trimix DT02 của công ty Điền Trang, Bioking, Đạm cá).
- Sau đó tưới đủ ẩm thường xuyên trong những ngày nắng nóng, hanh khô và bón bổ sung phân hữu cơ vi sinh và phân NPK tổng hợp hàng tháng thì sẽ khắc phục được hiện tượng nêu trên.
* Đối với vườn bị héo với mật độ cao cần thực hiện các bước sau:
- Tiêu hủy ngay những cây bị héo nặng không có khả năng hồi phục ra khỏi vườn cây có múi, sau đó rắc vôi bột, tưới thuốc nấm và tuyến trùng vào khu vực cây bị tiêu hủy để khống chế nguồn bệnh và tuyến trùng lây lan.
- Cần thoát nước tốt sau các trận mưa.
- Sới sáo nhẹ 5 - 10cm vùng đất bốn xung quanh tán cây ăn quả có múi.
- Cần tưới vườn đủ ẩm trong những ngày nắng nóng kéo dài.
- Tưới thuốc trừ nấm bệnh Aliette 800WG và Ridomil Gold 68WG; Tưới thuốc trừ nhóm tuyến trùng hại rễ Syngenta Tervigo của công ty Syngenta theo khuyến cáo của nhà sản xuất 2 lần, mỗi lần cách nhau 3 ngày vào toàn bộ vùng đất trồng bưởi.
- Tưới phân kích rễ theo khuyến cáo của nhà sản xuất, tưới 1 lần/tuần, tưới theo hình tán cây có múi để bộ rễ tơ mới phát triển (có thể sử dụng phân bón TrimixDT Super Roots hoặc Trimix DT02 của công ty Điền Trang, Bioking, Đạm cá).
 - Sau đó tưới đủ ẩm thường xuyên trong những ngày nắng nóng, hanh khô và bón bổ sung phân hữu cơ vi sinh + phân bón NPK tổng hợp hàng tháng thì sẽ khắc phục được hiện tượng nêu trên.
Chú ý: Sử dụng nấm đối kháng Trichoderma ủ với phân hữu cơ và tăng cường bón phân hữu cơ hàng năm để làm giàu hệ thống vi sinh vật đất, đặc biệt các vi sinh vật đối kháng.

Cây bưởi bị héo do nhóm nấm và tuyến trùng gây hại
 

Chủ đề 3: Chăm sóc vườn bưởi Diễn sử dụng túi bao quả
1. Làm cỏ, xới xáo và vệ sinh vườn cây: Giữ sạch cỏ kết hợp với xới xáo nhẹ trên mặt luống cách gốc 30 - 40cm. Khơi thông rãnh tránh đọng nước vào đầu mùa mưa, quét vôi cho gốc cây ở độ cao 60 - 70cm vào 2 đợt đầu và cuối mùa mưa (tháng 2 - 3 và 8 - 9).
2. Tưới và thoát nước: Chỉ tưới nước trong thời kỳ khô hạn của năm khi đất có độ ẩm giảm dưới 60%. Tưới đủ ẩm và tưới theo phương pháp phun cho cây để tránh dí đất. Ở vùng đất trũng hoặc bằng phẳng cần đào rãnh thoát nước vào mùa mưa, không để vườn đọng nước quá lâu để tránh làm thối bộ rễ tơ.
3. Bón phân:
Bón phân cho vườn cây bưởi Diễn vào các thời điểm chính sau: tháng 2 - 3; 5 - 6; 8 - 9; 12.
Loại phân bón sử dụng để bón là: phân chuồng hoai mục; phân đạm, lân, kali, NPK tổng hợp.
Lượng bón và phương pháp bón (theo như bảng).
Thời gian bón Tỷ lệ các loại phân chính(%) Ghi chú
N P2O5 K2O NPK tổng hợp
Bón sau khi thu quả
(cuối tháng 11 đầu tháng 12)
15 100 20 20 Bón sâu cùng toàn bộ phân chuồng
Nhằm hồi phục sức cho cây
Bón vụ Xuân, trước, sau khi lộc xuân xuất hiện
(khoảng tháng 2-3)
40 0 25 25 Tưới trước khi bón
Nhằm tăng khả năng ra hoa, đậu quả
Thời kỳ quả lớn mạnh
( khoảng tháng 4, 5)
30 0 30 30 Cắt cành vượt nhằm thúc cho quả nhanh lớn, hạn chế rụng quả
Bón trước khi thu hoạch
(khoảng tháng 9, 10)
15 0 25 25 Tăng chất lượng quả
 
Cách bón:
- Lần 1: Bón vào tháng 12; Rạch rãnh rộng 15 - 20 cm, sâu 15 – 20 cm theo hình chiếu tán cây; Rải đều phân xuống rãnh lấp đất kín, tưới đủ ẩm.
- Lần 2: Bón vào tháng 2, 3; Nếu khô hạn đào rãnh rộng 10 cm, sâu 10 cm theo hình chiếu tán cây để bón, sau đó lấp đất kỹ, tưới nước và luôn giữ ẩm cho cây; Nếu mưa ẩm, rắc phân trực tiếp theo tán cây.
- Lần 3: Bón vào tháng 5, 6; Cách bón như đợt 2.
- Lần 4: Bón vào tháng 8, 9; Cách bón như đợt 2.
4. Cắt tỉa tạo tán:
- Hàng năm tiến hành cắt tỉa tạo tán làm cho cành phân bố một cách hợp lý tạo cho cây có bộ khung tán vững chắc, cân đối, thông thoáng, tăng khả năng sinh trưởng, quang hợp.
- Sau khi cây đậu quả cần tiến hành tỉa bớt những quả ra loạt đầu và những quả nhỏ, quả kẹ ra sau cùng, chỉ để số lượng quả vừa phải theo độ lớn của cây, cắt bỏ hết các cành vượt, cành sâu bệnh hại.
 
Chủ đề 4: Kỹ thuật bao quả bưởi Diễn
1. Chuẩn bị trước khi bao quả:
- Trước khi cây bưởi Diễn ra hoa, phun phòng trừ sâu vẽ bùa (Phyllocnistis citrella); phun phòng trừ nhện đỏ (Panonychus citri) bằng các loại thuốc chuyên dùng trên cây ăn quả có múi, pha nồng độ theo khuyến cáo của nhà sản xuất hoặc thuốc có chứa hoạt chất Abamectin kết hợp với dầu khoáng trừ sâu…
- Dọn vệ sinh vườn bưởi Diễn, tỉa bỏ những quả kẹ, quả bị sâu bệnh hại, phun thuốc phòng trừ một số sâu bệnh hại chính như nhện trắng, nhện rám vàng, bọ xít, bệnh loét, bệnh ghẻ hại quả bưởi Diễn. Các việc chuẩn bị được hoàn tất trước khi bao quả 1 ngày.
- Sau khi bao quả bưởi Diễn: thường xuyên kiểm tra và phòng trừ một số đối tượng rệp gây hại trong giai đoạn này như rệp sáp (Planococcus citri), rệp sáp vảy đỏ (Aonidiella aurantii); phun 1-2 lần ở thời kỳ quả non.
2. Kỹ thuật bao quả
- Chất liệu túi bao: Sử dụng túi bao quả bưởi chuyên dụng, màu vàng nhạt, chiều rộng 30cm, chiều dài 35cm, có dây kẽm dùng để buộc ở trên mép túi và hai lỗ thoát nước đục sẵn phía đáy túi; chất liệu túi đã qua kiểm nghiệm không ảnh hưởng đến chất lượng quả bưởi Diễn cũng như môi trường và sức khỏe người tiêu dùng.
- Thời điểm bao quả bưởi Diễn: Bảo quả sau khi kết thúc rụng sinh lý lần 2, đường kính quả từ 6 - 7 cm.
- Thao tác bao quả: Đưa quả bưởi Diễn cần bao vào bên trong túi bao chuyên dụng sau đó gấp miệng túi bao từ hai bên mép túi vào cuống quả, sau đó dùng dây kẽm ở miệng túi cuấn chặt lại.
- Kiểm tra sau khi bao: Kiểm tra vườn thường xuyên, khi phát hiện một số loại dịch hại trong giai đoạn quả được bao như nhóm rệp sáp hại quả thì phải tiến hành phun phòng.
- Tháo túi bao: Khi quả bưởi Diễn đạt độ chín sinh lý, trước khi thu hoạch từ 40 - 50 ngày, tiến hành tháo túi bao để cải thiện mã quả.
- Những mặt trái của túi bao quả: Nếu không bao đúng kỹ thuật sẽ gây ra hiện tượng rụng quả ngay sau khi bao; Có một số sâu bệnh hại quả trong giai đoạn quả được bao như nhện đỏ, nhện trắng, nhện rám vàng, rệp sáp bông, bệnh loét, bệnh ghẻ.
- Tác dụng của túi bao quả bưởi Diễn:
+ Bao quả chống được sâu hại, nhện hại, rệp muội, rệp sáp, ruồi đục quả, ngài chích hút và bệnh loét, bệnh ghẻ hại quả.v.v., nhờ đó hạn chế được việc dùng thuốc sâu, bệnh trên cây ăn qủa có múi.
            + Bao quả giúp hình thức bên ngoài bóng đẹp, đồng đều, ít bị rám nắng, không bị trầy xước, cọ sát.
            + Do bao quả hạn chế sâu bệnh, ít dùng thuốc bảo vệ thực vật nên đây là một trong nhưng kỹ thuật để sản xuất quả có múi an toàn theo hướng VietGAP. Đồng thời có thể áp dụng tốt cho những vườn du lịch sinh thái, nuôi trồng thuỷ sản dưới mương.

[Quay lại]



Các tin liên quan

Một số tiến bộ khoa học kỹ thuật thâm canh cây có múi ở các tỉnh miền núi phía Bắc (phần 1)

GIỐNG THANH LONG RUỘT ĐỎ TL5

GIỐNG DỨA H180

THÂM CANH GIỐNG TÁO O5

Trồng cam mật không hạt VietGAP luôn ổn định đầu ra

Đừng lãng phí phân hữu cơ

Chất chống côn trùng hữu cơ dành cho nông nghiệp

Một số giống vải chín sớm

Trả lời câu hỏi Tháng 5

TRẢ LỜI CÂU HỎI THÁNG 4.2018